محمد حسن خان اعتماد السلطنه

213

چهل سال تاريخ ايران ( فارسى )

ولى از چندى است كه خود به موجب استدعاء وى اين شغل شريف و منصب منيف از ديوان عزيز با فرزند دانشمندش عمدة العلماء العظام حاج شيخ هادى سلمه الله تفويض شده و فرمان مهر لمعان به صدور رسيده است . همانا نژاد پاك خداوند اين ترجمه اما با سيد علامه آقا سيد جعفر كشفى عليه - الرحمه مىپيوندد ، ادام الله تعالى ظلاله و نواله . ميرزا مرتضى ملقب به صدر العلماء برادر ميرزا ابو القاسم خاتون‌آبادى است كه امام جمعهء طهران بود و بعد از فوت برادر چندى به نيابت ثقة الانام امام بن الامام ميرزا زين العابدين امام جمعهء حاليهء دار الخلافه امامت جمعه و جماعت كرد . شيخ محمد تقى بجنوردى مجاور مشهد مقدس رضوى ، در عدالت مسلم مردم آن ولايت است بل و غيرها . شرح مقامات عاليهء وى را از « تاريخ علماء خراسان » تأليف صدر الافاضل و فخر الاماثل آقا ميرزا عبد الرحمن مدرس آستانهء رضويه دام علاه بايد خواند و در جلد اوسط « مطلع الشمس » نيز ذكر اين بزرگوار بر سبيل اختصار كرده‌ايم . حاج سيد اسمعيل عقيلى از مردم مازندران عالمى عامل است و فقيهى فاضل . چندى در دار الخلافهء طهران مقيم بود و فعلا در عتبات مقدسهء عراق مجاورت گزيده ، تأليفات چند به فارسى در عقايد و اخلاق ساخته و برخى از ارباب توفيق به طبع كتب او پرداخته . حاج آقا محمد شيرازى هم از علماء ظاهر بود و مرافعه مىكرد و هم از معاريف عرفاء و اهل باطن به شمار مىرفت و دستگيرى مىنمود . زياده بر ده سال از اين پيش به دار الخلافهء طهران رسيد و فعلا فوت شده . ميرمحمد حسين اصفهانى از علماء سلسلهء سادات خاتون‌آبادى كه چندى هم به منصب امامت جمعهء اصفهان رسيد . فوتش در سنهء هزار و دويست و نود و هشت هجريه واقع گرديد . آقا سيد ربيع بارفروشى از مجتهدين مشهور طبرستان است . در بعضى از مسافرتهاى همايونى به مازندران به شرف بازديد نايل گرديد . آقا شيخ محمد اصفهانى الاصل طهرانى السكنى همشيره‌زادهء شيخ محمد تقى اصولى صاحب الحاشيه است . كتاب « فصول » شيخ محمد حسين و كتاب « شرح لمعه » را كسى مثل او تدريس نمىكرد ، اعلى الله مقامه .